Mary J. BligeMary J. Blige staat momenteel in de schijnwerpers vanwege haar nieuwe album Strength of a Woman. Ze is en blijft dé zangeres van swingende en hartverscheurende soulnummers. Vandaag is het 25 jaar geleden dat haar debuutalbum What’s The 411? uitkomt. Hiermee creëren Blige en producer Puff Daddy een genre dat de muziekwereld opschudt: hip hop soul.

Begin jaren ’90 zijn Whitney Houston en Mariah Carey dé zangeressen die door iedereen worden geidoliseerd. De jonge Mary Jane Blige heeft weinig met hun popliedjes. Zij groeit op met de oude soulplaten van haar moeder: Aretha Franklin, Al Green, Chaka Khan en Marvin Gaye.

Ook kan ze zich niet identificeren met het meisjesachtige imago van Houston en Carey. Blige woont in de New Yorkse wijk Yonkers en leidt het harde straatleven waar rappers het over hebben in hun hip hop teksten. Sowieso aspireert Blige niet om zangeres te worden, ze is te druk bezig met overleven.

Op een dag neemt Blige in een opnamehokje in een winkelcentrum een cover op van Anita Baker’s “Caught Up In The Rapture Of Love”. Ze heeft geen idee dat dit bandje haar leven zal veranderen. De tape komt via-via terecht bij Uptown Records, waar de 19-jarige Sean “Puffy” Combs de opdracht krijgt een album met Blige te maken.

Puffy laat Blige over rauwe hip hop beats zingen, net als een rapper. Ze doet dat met zo veel passie dat het moeilijk te geloven is dat Mary J. begin twintig is. In tegenstelling tot andere R&B zangeressen heeft ze nooit leren zingen in de kerk. Technisch gezien zijn haar vocalen verre van perfect. Blige komt dan ook letterlijk van de straat.

Mary J. Blige is anders dan alle andere zangeressen op dat moment. Met haar basketbalpetjes en wijde kleding lijkt ze op een rapper. Maar haar intense stem verraadt de gekwelde ziel van een vrouw die hunkert naar iets. Dat zou de liefde van haar vader kunnen zijn, die het gezin verlaat als Blige negen is. Of een betere toekomst, ver weg van het getto waarin ze woont.

Het intro “Leave A Message” begint What’s The 411? treffend: iedereen in de muziekwereld is enthousiast over dit nieuwe talent. Over een harde beat, horen we verschillende boodschappen op Mary’s antwoordapparaat. Zelf zingt zij niet, maar dat verandert snel.

‘I can remember when…’ Het begin van opener “Reminisce” neemt de luisteraar meteen gevangen. Het is een liefdesliedje, maar Blige’s karakteristieke stem maakt het bitterzoet. En bepaalt de sfeer voor de rest van het album.

Er zullen maar weinig mensen zijn die “Real Love” niet kennen. De tweede single van What’s The 411? bereikt de eerste plaats van de R&B chart en klinkt ook twintig jaar later nog even oprecht. En dansbaar, dankzij de samples van Audio Two’s “Top Billin'” en MC Lyte’s “10% Diss”.

Nog steeds is “Real Love”, al dan niet in remix-vorm, op menig R&B-feestje te horen. Veel artiesten coveren en samplen ook de track. Zoals Frank Ocean onlangs op zijn “Super Rich Kids”, waarin hij het zinnetje ‘I’m searching for a real love’ geniaal verweeft.

Behalve onweerstaanbare hip hop knallers als “You Remind Me” en “Love No Limit” zijn er ook soulballads. Blige’s cover van de Rufus & Chaka Khan klassieker “Sweet Thing” is aanvankelijk een demo. Maar het nieuwe talent zingt met zo veel overtuiging dat het de albumversie wordt.

Het bewijst hoe hongerig Blige is naar het maken van muziek. Haar intensiteit bereikt een climax op “I Don’t Want To Do Anything”. De vonken spatten af van het duet met Jodeci-zanger K-Ci Hailey. In het echte leven zijn zij ook minnaars en dat is duidelijk te horen.

Tegen het einde van What’s The 411? komt, ondanks de keiharde beat, het meeste emotionele moment. Op “Changes I’ve Been Going Through” zingt de naïeve Blige vol verlangen over een verloren liefde.

Het is een voorbode op stemmige opvolger My Life, waarmee Blige eind 1994 haar naam definitief vestigt. Maar het blijft haar debuut die de blauwdruk vormt voor veel R&B muziek.

Ze heeft haar wijde kleding al lang geleden ingeruild voor elegante jurken en gezongen met grootheden als Bono en George Michael. Haar nieuwe album Strength of A Woman loopt ook weer over van de stemmige soul en hete hip hop. Maar stop What’s The 411? in je cd-speler en je weet het: de enige echte ‘Queen of Hip Hop Soul’ werd hier geboren.